Kısa cevap
Tanınmış birinin yüzünü kullanan dolandırıcı reklamlar — celeb-bait olarak da bilinir — genellikle haber sitesini taklit eden bir sayfa üzerinden sahte yatırım ya da ürün satar. Reklamı (Facebook ve Instagram’da üç nokta → Reklamı bildir), onu yayınlayan sayfa veya profili Meta’nın taklit formuyla, markanız veya tescilli markanız kullanılıyorsa fikri mülkiyet formuyla bildirin. Meta, kayıtlı kamu figürleri için celeb-bait reklamları yüz tanımayla engellediğini söylüyor. Takipçilerinizi açıkça uyarın; para kaybedenler varsa resmi makamlara bildirin.
Bu dolandırıcılık nasıl işliyor?
- Çoğu zaman yeni açılmış ya da ele geçirilmiş bir reklam hesabı, fotoğrafınızla, uydurma bir alıntıyla veya yapay zekâyla üretilmiş bir videonuzla reklam verir.
- Reklam haber makalesi gibi tasarlanmış bir sayfaya, oradan da yatırım, kripto veya ürün düzeneğine götürür.
- Aynı görsel birçok hesapta kopyalanır; bu yüzden tek bir kaldırma nadiren son olur.
1. adım: delilleri toplayın
- Reklamın, reklamveren adı görünecek şekilde ekran görüntüsünü alın; reklamın bağlantısını ya da Meta Reklam Kütüphanesi’ndeki kaydını kopyalayın.
- Yönlendirilen sayfanın adresini kaydedin; o sayfaya hiçbir bilgi girmeyin.
- Bu konuda size yazan kişilerin mesajlarını toplayın — gerçek zararı gösterirler.
2. adım: reklamı ve taklitçiyi bildirin
- Meta: reklamı menüsünden bildirin; sizi taklit eden sayfa veya profili taklit formuyla bildirin — bunu Facebook hesabınız olmadan da yapabilirsiniz. Tescilli markanız veya telif hakkınız olan fotoğrafınız kullanılıyorsa, reklamlar için fikri mülkiyet formu genellikle en hızlı yoldur.
- Google ve YouTube: reklam menüsünü açıp Reklamı bildir’i seçin, dolandırıcılık veya yanıltıcı beyan nedenini işaretleyin.
- Meta, kamu figürleri için şüpheli celeb-bait reklamlardaki yüzleri kişinin profil fotoğraflarıyla karşılaştırdığını ve doğrulanan dolandırıcılıkları engellediğini söylüyor; Birleşik Krallık ve AB’deki kamu figürlerine bu koruma için katılım seçeneği sunulacağını da açıkladı.
3. adım: takipçilerinizi koruyun
- Kısa bir açıklama sabitleyin: asla yatırım tanıtmadığınızı, mesajla para istemediğinizi ve tek resmi hesaplarınızın listelenenler olduğunu yazın.
- Takipçilerinizden reklamlara yorum yazmak yerine onları bildirmelerini isteyin.
- Para kaybedenler varsa onları bankalarına ve ülkelerindeki resmi bildirim kanalına yönlendirin — bkz. ülkelere göre nereye bildirilir.
Bildirimler yetmediğinde
Süreklilik kazanan kampanyalar koordineli bir dosya ister: taklit, fikri mülkiyet ve reklamveren bildirimlerinin tutarlı delillerle birlikte yapılması ve yeniden ortaya çıkan reklam hesaplarının takibi. Bu, kamu figürleri, yöneticiler ve markalar için yürüttüğümüz taklit hesap ve içerik kaldırma çalışmasının parçasıdır.
Sık sorulan sorular
Facebook hesabım yoksa dolandırıcı reklamı bildirebilir miyim?
Taklit, Meta’nın formuyla hesap olmadan bildirilebilir; bir reklamı menüsünden bildirmek için ise oturum açmış olmanız gerekir.
Biri reklam için deepfake videomu yapmış. Bu taklit sayılır mı?
Evet; sizi desteklemediğiniz bir şeyi destekliyormuş gibi göstermek taklittir ve çoğu zaman dolandırıcılıktır. Gerçek profillerinizi kanıt göstererek ikisi olarak da bildirin.
Reklamlar neden tekrar tekrar çıkıyor?
Dolandırıcılar reklam hesaplarını sürekli değiştirir. Her yeni reklam ayrıca bildirilmelidir; tutarlı delil ve fikri mülkiyet bildirimleri bu yüzden önemlidir.
Dolandırıcılarla iletişime geçmeli miyim?
Hayır. Yazışmayın, ödeme yapmayın, bağlantılarına tıklamayın. Bildirin ve belgeleyin.
Kaynaklar: Meta — Reklam Standartlarını ihlal eden reklamı bildirme, Facebook Yardım — sizi taklit eden profil veya sayfayı bildirme, Facebook Yardım — reklamı fikri mülkiyet ihlali için bildirme, Meta Haber Odası — celeb-bait’e karşı yüz tanıma, Google Ads Yardım — reklam nasıl bildirilir